Thị trường Dầu thô đối mặt với nhiều rủi ro gián đoạn nguồn cung đa diện giữa bối cảnh căng thẳng địa chính trị

Giá dầu thô tăng mạnh vào thứ Năm với hợp đồng giao tháng WTI tháng 3 tăng 2,23 USD, tương đương 3,53%, đóng cửa ở mức 65,44 USD/thùng. Đà tăng này phản ánh những lo ngại ngày càng gia tăng trên các thị trường năng lượng về khả năng gián đoạn nguồn cung dài hạn do căng thẳng leo thang giữa Hoa Kỳ và Iran. Các nhà đầu tư đang điều chỉnh lại đánh giá rủi ro khi nhiều điểm nóng địa chính trị hội tụ gây áp lực lên nguồn cung năng lượng.

Cuộc đối đầu Iran-U.S. gia tăng lo ngại về chuỗi cung ứng

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã đưa ra tối hậu thư trực tiếp cho Iran, cảnh báo rằng việc không tham gia đàm phán hạt nhân có thể dẫn đến các cuộc tấn công quân sự nghiêm trọng hơn nhiều so với các cuộc tấn công kéo dài 12 ngày vào tháng 6 năm 2025. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi phản ứng quyết đoán, tuyên bố rằng lực lượng Iran sẵn sàng trả đũa, với ngón tay như đang đặt trên cò súng. Đồng thời, Tehran đã chỉ thị cho các tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz quan trọng chuẩn bị cho các cuộc tập trận hải quân “bắn đạn thật” trong những ngày tới.

Những căng thẳng cơ bản bắt nguồn từ việc Iran tái khởi động hoạt động chương trình hạt nhân và các cuộc đàn áp gần đây của chính phủ đối với các cuộc biểu tình dân sự. Những diễn biến này đã thúc đẩy Washington nâng cao thái độ đối đầu. Tuy nhiên, Araghchi cho biết Iran vẫn mở cửa đàm phán “công bằng và bình đẳng”, nhưng không dưới điều kiện ép buộc. Cuộc đối đầu này đã tạo ra sự không chắc chắn đáng kể về khả năng gián đoạn nguồn cung kéo dài từ một trong những khu vực sản xuất dầu lớn nhất thế giới.

Điều chỉnh tồn kho báo hiệu tình trạng cung ứng thắt chặt

Dữ liệu tồn kho gần đây cung cấp những tín hiệu tinh tế về việc nguồn cung dầu thô ngày càng thắt chặt trên các thị trường Mỹ. Hiệp hội Nhiên liệu Hoa Kỳ (API) báo cáo rằng tồn kho dầu thô của Mỹ giảm 0,25 triệu thùng trong tuần kết thúc ngày 23 tháng 1. Quan trọng hơn, Cơ quan Thông tin Năng lượng Hoa Kỳ (EIA) ghi nhận mức giảm sâu hơn là 2,296 triệu thùng trong cùng kỳ. Những giảm sút này trái ngược với mức tăng nhẹ trong tồn kho xăng và nhiên liệu chưng cất, cho thấy nhu cầu các sản phẩm tinh chế vẫn còn mạnh mẽ ngay cả khi dự trữ dầu thô chịu áp lực giảm.

Xu hướng tồn kho, kết hợp với các mối đe dọa về gián đoạn nguồn cung, đã góp phần thúc đẩy đà tăng giá dầu. Các nhà giao dịch đang tính đến khả năng bất ổn địa chính trị kéo dài để hạn chế dòng chảy sản xuất trong tương lai.

Tạm hoãn chiến lược của OPEC và yêu cầu đầu tư dài hạn

OPEC dự kiến sẽ họp vào ngày 1 tháng 2 và dự kiến duy trì quyết định hoãn tăng sản lượng đến quý I năm 2026. Thái độ thận trọng này phản ánh đánh giá của tổ chức về các động thái thị trường hiện tại và những bất ổn về nguồn cung. Trong bối cảnh này, ông Abderrezak Benyoucef, Trưởng bộ phận Nghiên cứu Năng lượng của OPEC, đã đưa ra quan điểm quan trọng về yêu cầu vốn của ngành. Benyoucef dự đoán rằng thị trường dầu toàn cầu sẽ cần tổng cộng đầu tư 18,2 nghìn tỷ USD để đáp ứng nhu cầu dự kiến tăng trưởng.

Dự báo đầu tư lớn này của Benyoucef nhấn mạnh những thách thức cấu trúc mà ngành năng lượng đang đối mặt. Tổ chức nhận thức rõ rằng duy trì năng lực sản xuất và đáp ứng tiêu thụ trong tương lai sẽ đòi hỏi phân bổ vốn chưa từng có, điều này gián tiếp hỗ trợ ổn định giá trong ngắn hạn.

Bối cảnh địa chính trị rộng hơn và tác động thị trường

Ngoài căng thẳng Iran-U.S., các diễn biến địa chính trị khác cũng đang hình thành kỳ vọng của thị trường năng lượng. Các hoạt động quân sự gần đây của Hoa Kỳ tại Venezuela đã kiểm soát các mỏ dầu, cơ sở hạ tầng sản xuất và cơ chế cung ứng của quốc gia này. Thêm vào đó, các cuộc đàm phán hòa bình trong xung đột Ukraine vẫn bế tắc về các nhượng bộ lãnh thổ, đặc biệt là khu vực Donetsk. Pháp đang cung cấp hỗ trợ quân sự cho Ukraine, bao gồm máy bay và hệ thống phòng không, nhưng tiến trình giải quyết vẫn còn hạn chế.

Trong nước, các nhà lãnh đạo chính trị Hoa Kỳ đang chạy đua với hạn chót ngày 30 tháng 1 để ngăn chặn việc đóng cửa một phần chính phủ, mặc dù các bất đồng đảng phái vẫn tiếp diễn về phân bổ ngân sách liên bang. Cục Dự trữ Liên bang (Fed) giữ nguyên lãi suất ở mức hiện tại, phù hợp với kỳ vọng của thị trường và mang lại sự ổn định cho môi trường tài chính rộng lớn hơn.

Chỉ số Dollar Index giảm nhẹ xuống còn 96,26, giảm 0,18 điểm hoặc 0,19%, phản ánh đồng USD yếu đi nhẹ, có thể hỗ trợ nhỏ cho các hàng hóa định giá bằng USD như dầu thô.

Triển vọng: Lo ngại về nguồn cung chi phối diễn biến giá

Sự hội tụ của căng thẳng Iran-U.S., điều chỉnh tồn kho và cách tiếp cận thận trọng của OPEC tạo ra một môi trường mà các lo ngại về nguồn cung có khả năng tiếp tục thúc đẩy giá dầu thô. Nhu cầu đầu tư cấu trúc của ngành năng lượng, như phân tích của Benyoucef, nhấn mạnh sự phức tạp trong việc duy trì năng lực sản xuất giữa bối cảnh bất ổn địa chính trị. Các nhà giao dịch cần theo dõi các diễn biến tại cuộc họp của OPEC ngày 1 tháng 2 và theo dõi bất kỳ leo thang nào trong căng thẳng liên quan đến Iran, vì cả hai yếu tố này sẽ ảnh hưởng đáng kể đến quỹ đạo giá trong ngắn hạn và niềm tin thị trường dài hạn.