Mối đe dọa của Iran ở Eo biển Hormuz đặt cộng đồng tiền điện tử trong tình trạng báo động, nhưng các chuyên gia cảnh báo cần thường trực

Trong khi căng thẳng địa chính trị giữa Iran, Israel và Hoa Kỳ leo thang ở Trung Đông, thị trường tiền điện tử trải qua sự biến động bất thường ngoài giờ giao dịch truyền thống. Bitcoin và altcoin phản ứng ngay lập tức với xung đột quân sự gia tăng vào cuối tuần qua, phản ánh những lo ngại của ngành về khả năng gián đoạn kinh tế toàn cầu.

Bitcoin và thị trường crypto phản ứng với xung đột ở Trung Đông

Đầu tuần trước, Israel và Hoa Kỳ đã tiến hành các cuộc không kích nhằm vào Iran để phá hủy các cơ sở hạt nhân và khả năng tên lửa của nước này sau nhiều tháng đàm phán thất bại. Phản ứng của Iran là ngay lập tức: bắn tên lửa đạn đạo vào các vị trí của Israel và Hoa Kỳ đã làm gia tăng đáng kể lo ngại về một cuộc đối đầu quân sự quy mô lớn.

Sự leo thang này tạo ra một bối cảnh đặc biệt trên thị trường crypto. Khác với thị trường chứng khoán truyền thống đóng cửa vào cuối tuần, các nền tảng tiền điện tử hoạt động liên tục không ngừng. Điều này biến chúng thành không gian duy nhất nơi các nhà đầu tư có thể thể hiện mối lo ngại về rủi ro và sự không chắc chắn theo thời gian thực.

Bitcoin ban đầu giảm xuống còn 70.468 USD rồi phục hồi về mức 63.000 USD, sau đó tăng trở lại gần 65.000 USD trước khi ổn định ở mức 70.52K (+3.42% trong 24 giờ), theo dữ liệu cập nhật. Các hợp đồng tương lai dầu mỏ trên Hyperliquid tăng hơn 5% trong cùng khoảng thời gian. Altcoin, bao gồm Ethereum, Solana và Dogecoin, có xu hướng tăng khoảng 5%, trong khi các cổ phiếu khai thác liên quan đến ngành crypto cũng tăng theo cùng các chỉ số rộng hơn như S&P 500 và Nasdaq đều tăng lần lượt 1.2%.

Lo ngại về phong tỏa eo biển: có khả năng như dự đoán?

Trên các mạng xã hội chuyên về tiền điện tử, đặc biệt là X, đã lan rộng một mối lo ngại chủ đạo: Iran có thể đóng cửa Eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển quan trọng qua đó khoảng 20% lượng dầu toàn cầu đi qua. Một người dùng X tên @Crypto_Diet đã nói: “Nếu bắt đầu có xung đột trực tiếp giữa Hoa Kỳ và Iran, đây không chỉ là địa chính trị. Đó là một sự kiện kinh tế toàn cầu. Nếu đe dọa Eo biển Hormuz, giá dầu có thể tăng vọt lên 120–150 USD.”

Dự đoán về việc tăng giá dầu đã dẫn đến các suy đoán về khả năng sốc lạm phát toàn cầu, bán tháo trên các thị trường tài chính, đồng USD mạnh lên và các đồng tiền ở các thị trường mới nổi mất giá. Chuỗi hậu quả này đặc biệt làm lo ngại cộng đồng crypto, nơi nhiều người xem Bitcoin như một tài sản trú ẩn chống lại lạm phát.

Chuyên gia chiến lược địa chính trị Velina Tchakarova đã mở rộng những lo ngại này khi nhấn mạnh rằng “giá dầu đã tăng lên mức cao nhất trong sáu tháng trước các cuộc đình công. Iran là thành viên sáng lập của OPEC và Eo biển Hormuz, nơi qua đó khoảng 20% dầu mỏ toàn cầu đi qua, hiện đang liên quan trực tiếp.” Các báo cáo quốc tế cho biết nhiều công ty dầu khí lớn đã tạm thời ngừng vận chuyển qua eo biển, càng làm tăng thêm câu chuyện về rủi ro.

Phân tích địa lý và kinh tế: tại sao Iran có thể không đóng cửa Eo biển

Tuy nhiên, nhiều nhà phân tích cho rằng những lo ngại này có thể bị phóng đại đáng kể. Daniel Lacalle, nhà kinh tế học có bằng tiến sĩ và quản lý quỹ, cung cấp một góc nhìn kinh tế cơ bản: Iran hiện sản xuất 3.3 triệu thùng dầu mỗi ngày, nhưng xuất khẩu chưa đến một nửa số đó, chủ yếu sang Trung Quốc.

“Điều này giống như tự đâm vào chân mình,” Lacalle lập luận, giảm bớt khả năng Iran đóng cửa hoàn toàn eo biển. Một phong tỏa toàn diện sẽ đi ngược lợi ích kinh tế của Iran, vì nước này phụ thuộc vào các khoản xuất khẩu hạn chế đó. Hơn nữa, Lacalle nhấn mạnh rằng các thành viên OPEC có khả năng nhanh chóng bù đắp bất kỳ gián đoạn tạm thời nào về nguồn cung của Iran, trong khi Hoa Kỳ là nhà sản xuất dầu lớn nhất thế giới.

Khía cạnh địa lý cũng thêm một lớp phức tạp mà nhiều bình luận viên mạng xã hội bỏ qua. Eo biển Hormuz, rộng khoảng 21 dặm ở điểm hẹp nhất, chính thức phân chia giữa Iran và Oman, nhưng các tuyến đường hàng hải chính chủ yếu nằm trong vùng biển của Oman. Điều này là do phía Iran có độ sâu nhỏ hơn, ít phù hợp cho các tàu chở dầu lớn.

Tiến sĩ Anas Alhajji, chuyên gia về thị trường năng lượng, đã tóm tắt rõ ràng trên X: “Hầu hết các tuyến đường thủy đều nằm ở Oman, không phải Iran. Eo biển Hormuz chưa từng bị phong tỏa dù có chiến tranh. Không thể phong tỏa được. Quá rộng. Được bảo vệ tốt.” Điều này có nghĩa là, ngay cả Iran cố gắng phong tỏa từ lãnh thổ của mình, các tàu có thể chuyển hướng sang vùng biển của Oman, hạn chế nghiêm trọng hiệu quả của hành động đó.

Rủi ro thực tế so với lo ngại suy diễn trên thị trường crypto

Dù khả năng phong tỏa hoàn toàn eo biển là ít có khả năng xảy ra, các chuyên gia cảnh báo rằng một cuộc chiến tranh toàn diện có thể gây ra hậu quả kinh tế thực sự qua các kênh khác nhau. Sự thận trọng chung trong thị trường toàn cầu có thể kéo Bitcoin xuống dưới mức hỗ trợ phổ biến là 60.000 USD, một kịch bản mà cộng đồng crypto theo dõi chặt chẽ.

Thông báo của Tổng thống Donald Trump về việc tạm dừng năm ngày các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Iran đã mang lại sự giảm nhẹ tạm thời. Bitcoin đã tăng mạnh và duy trì phần lớn lợi nhuận sau khi có tin này, cho thấy tâm lý thị trường rất nhạy cảm với các diễn biến địa chính trị theo thời gian thực.

Các nhà phân tích trong ngành crypto hiện tập trung vào hai kịch bản khả thi. Nếu giá dầu và vận chuyển qua eo biển ổn định ở mức trung bình, có thể hỗ trợ các thử thách mới của Bitcoin trong phạm vi 74.000–76.000 USD. Ngược lại, nếu căng thẳng địa chính trị gia tăng mà không có giải pháp ngoại giao, thị trường crypto có thể chịu áp lực giảm xuống trung bình trong khoảng 60.000 USD.

Triển vọng cho cộng đồng crypto

Tình hình ở Trung Đông cho thấy các sự kiện địa chính trị vượt ra ngoài bối cảnh địa phương và ảnh hưởng đến thị trường crypto, nơi hoạt động 24/7 không ngừng. Cộng đồng crypto cần cân nhắc giữa những lo ngại hợp lý về sốc kinh tế toàn cầu và thực tế rằng phong tỏa hoàn toàn eo biển gặp nhiều trở ngại về địa lý, kinh tế và chính trị.

Đối với các nhà đầu tư tiền điện tử, bài học chính là duy trì một góc nhìn cân bằng: nhận thức rằng sự biến động là đặc trưng của ngành trong các cuộc khủng hoảng địa chính trị, nhưng không để các suy đoán quá mức trên mạng xã hội chi phối quyết định đầu tư. Dữ liệu, địa lý và phân tích kinh tế cung cấp một phương pháp điều chỉnh cần thiết cho câu chuyện hoảng loạn đôi khi chiếm lĩnh các không gian này.